Wat is CRPS?
Complex Regionaal Pijn Syndroom (CRPS) is een chronische pijnaandoening waarbij de pijn, zwelling en andere symptomen veel ernstiger en langduriger zijn dan verwacht op basis van het oorspronkelijke letsel. Het treft typisch een arm of been.
CRPS type 1: geen aantoonbare zenuwschade (vroeger: Sudeck)
CRPS type 2: wél aantoonbare zenuwschade
Oorzaken en Mechanisme
De exacte oorzaak is multifactorieel en nog niet volledig begrepen:
- Overmatige ontstekingsreactie na letsel sensitiseert het zenuwstelsel
- Centrale sensitisatie: brein en ruggenmerg 'leren' pijn te signaleren zonder weefselschade
- Autonome dysfunctie: bloedvaten en zweetklieren raken ontregeld
- Psychosociale factoren (angst, catastroferen) kunnen de prognose beïnvloeden
Symptomen
- Intense, brandende pijn disproportioneel aan het letsel
- Allodynie (aanraking is pijnlijk)
- Huidveranderingen: rood, blauw of bleek; glanzend, gezwollen
- Temperatuurasymmetrie tussen de ledematen
- Bewegingsbeperking, spierzwakte
- Abnormale haar- en nagelgroei
Behandeling bij PhysiqCare
Graded Motor Imagery (GMI)
Laterality training, mental imagery en spiegeltherapie hertrainen het brein progressief, verminderen centrale sensitisatie en maken weg vrij voor functioneel herstel.
Desensitisatie
Graduele blootstelling aan aanraking, temperatuur en druk met verschillende materialen vermindert allodynie systematisch.
Graded Exposure
Bewegingsvermijding verergert CRPS. Stapsgewijze blootstelling aan gevreesde bewegingen, op veilige wijze, reduceert angst en verbetert functie.
Pijneducatie
Pijn begrijpen als beschermingssignaal — niet als indicator van weefselschade — verandert de omgang met pijn en reduceert catastroferen.
Prognose
Vroeg ingrijpen is cruciaal. Hoe langer CRPS onbehandeld blijft, hoe meer het zenuwstelsel de pijn consolideert. Met een multidisciplinaire aanpak is significante verbetering voor de meeste patiënten haalbaar.
